Tháo gỡ vướng mắc trong xây dựng và quản lý cơ sở dữ liệu công chứng theo Nghị quyết 66.14/2026/NQ-CP
Nhằm xử lý dứt điểm những khó khăn trong việc triển khai Điều 66 Luật Công chứng năm 2024, ngày 10/02/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 66.14/2026/NQ-CP. Nghị quyết xác lập cơ chế xây dựng hệ thống dữ liệu công chứng thống nhất từ Trung ương đến địa phương, bảo đảm an toàn pháp lý cho các giao dịch.
1. Xây dựng Hệ thống dữ liệu công chứng tập trung, thống nhất
Thay vì các hệ thống rời rạc, Nghị quyết quy định Bộ Tư pháp là cơ quan chủ trì xây dựng và quản lý Cơ sở dữ liệu (CSDL) công chứng đồng bộ trên phạm vi cả nước. Các thành phần thông tin trọng yếu bao gồm:
- Thông tin về Công chứng viên và Tổ chức hành nghề công chứng.
- Thông tin chi tiết về các giao dịch đã được công chứng.
- Đặc biệt: Cập nhật các biện pháp ngăn chặn và cảnh báo rủi ro (như tài sản đang bị kê biên, tranh chấp...) để hỗ trợ công chứng viên thẩm định hồ sơ.
2. Kết nối và chia sẻ dữ liệu theo thời gian thực
Nghị quyết đặt ra yêu cầu cao về tính công nghệ và sự liên thông:
- Kết nối bắt buộc: CSDL công chứng phải kết nối, chia sẻ dữ liệu với các CSDL quốc gia (Dân cư, Đất đai...) và CSDL chuyên ngành khác.
- Cập nhật tức thời: Nền tảng công chứng điện tử phải kết nối trực tiếp với CSDL để cung cấp thông tin cập nhật theo thời gian thực, hạn chế tối đa rủi ro "một tài sản bán cho nhiều người" trong cùng một thời điểm.
3. Trách nhiệm của các cơ quan và tổ chức liên quan
- Bộ Tư pháp: Ban hành Quy chế quản lý, khai thác và đề xuất sửa đổi Luật Công chứng để đảm bảo tính thống nhất.
- UBND cấp tỉnh: Chỉ đạo kiểm tra, bảo đảm tính chính xác và kịp thời của dữ liệu tại địa phương.
- Tổ chức hành nghề công chứng: Có nghĩa vụ cung cấp thông tin đầy đủ vào hệ thống. Trường hợp tiếp nhận hồ sơ từ các văn phòng giải thể, tạm ngừng hoạt động, phải có trách nhiệm cập nhật dữ liệu của các hồ sơ bàn giao này.
4. Quy định chuyển tiếp và hiệu lực thi hành
- Về CSDL địa phương: Các hệ thống dữ liệu tại địa phương xây dựng trước ngày 10/02/2026 vẫn tiếp tục được sử dụng cho đến khi việc đồng bộ hóa vào CSDL tập trung của Bộ Tư pháp hoàn tất.
- Hiệu lực ngắn hạn: Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 10/02/2026 đến hết ngày 28/02/2027.
- Thứ tự ưu tiên: Trong thời gian Nghị quyết có hiệu lực, nếu có quy định khác nhau giữa Nghị quyết này và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan về xây dựng CSDL công chứng thì thực hiện theo Nghị quyết này.