Một số quy định mới của Thông tư số 45/2025/TT-BCT trong lĩnh vực quản lý thị trường
Ngày 15 tháng 7 năm 2025, Bộ trưởng Bộ Công Thương ban hành Thông tư 45/2025/TT-BCT sửa đổi, bổ sung một số điều của các Thông tư của Bộ trưởng Bộ Công Thương trong lĩnh vực quản lý thị trường. Thông tư số 45/2025/TT-BCT được ban hành nhằm sửa đổi, bổ sung và thống nhất một số quy định trong lĩnh vực quản lý thị trường, thay thế cho nhiều văn bản đã ban hành trước đây. Nội dung của Thông tư tập trung vào việc chuẩn hóa các quy định liên quan đến Thẻ kiểm tra thị trường, từ kích thước, mẫu mã, quy trình cấp phát, thu hồi đến việc quản lý sử dụng. Đồng thời, Thông tư cũng hệ thống hóa lại quy trình xây dựng, phê duyệt và thực hiện kế hoạch kiểm tra định kỳ, chuyên đề nhằm đảm bảo tính thống nhất, tránh chồng chéo và nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát trên toàn quốc.
Một trong các quy định mới là việc xác định lại cơ quan theo dõi, quản lý việc sử dụng Thẻ kiểm tra thị trường. Thông tư mới quy định rõ Chi cục Quản lý thị trường trực thuộc Sở Công Thương các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương sẽ chịu trách nhiệm trực tiếp quản lý Thẻ của công chức thuộc đơn vị mình. Đồng thời, khoản 1 Điều 1 Thông tư số 45/2025/TT-BCT quy định Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước thực hiện theo dõi, kiểm tra việc sử dụng Thẻ Kiểm tra thị trường đối với các công chức Quản lý thị trường trên phạm vi toàn quốc. Sự thay đổi này phản ánh sự điều chỉnh mô hình tổ chức lực lượng Quản lý thị trường và bảo đảm tính đồng bộ trong quản lý từ trung ương đến địa phương, góp phần khắc phục tình trạng chồng chéo thẩm quyền trong công tác quản lý, theo dõi, giám sát và sử dụng Thẻ.
Thông tư 45/2025/TT-BCT cũng quy định lại hình thức và các yếu tố kỹ thuật của Thẻ kiểm tra thị trường nhằm thống nhất theo tiêu chuẩn thẻ hiện đại. Đặc biệt, Thẻ Kiểm tra thị trường được chuyển từ chất liệu giấy sang chất liệu bằng nhựa giúp tăng độ bền và giảm thiểu rủi ro bị hỏng trong quá trình sử dụng. Bên cạnh đó, quy định về con dấu và chữ ký trên Thẻ được điều chỉnh để phù hợp với cơ cấu tổ chức mới. Đối với trường hợp cấp Thẻ cho người đứng đầu và cấp phó của người đứng đầu cơ quan Quản lý thị trường ở trung ương thì chữ ký trên Thẻ là chữ ký của lãnh đạo Bộ Công Thương và con dấu của Bộ Công Thương; đối với trường hợp cấp Thẻ cho công chức của lực lượng Quản lý thị trường thì chữ ký trên Thẻ là chữ ký của lãnh đạo Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước và dấu của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước.
Bên cạnh những thay đổi nêu trên, Thông tư số 45/2025/TT-BCT còn sửa đổi, bổ sung các quy định về hồ sơ, trình tự, thủ tục cấp Thẻ lần đầu và cấp lại Thẻ được hoàn thiện chi tiết hơn, bổ sung yêu cầu về hồ sơ, thời hạn nộp, và trách nhiệm của cơ quan xử lý.
Thông tư đưa ra quy định chặt chẽ về ảnh dùng trong hồ sơ, yêu cầu công chức mặc trang phục đúng quy định khi chụp ảnh nhằm bảo đảm tính trang nghiêm và tiêu chuẩn hóa trong hồ sơ quản lý công chức. Đối với thủ tục cấp lại Thẻ, thời hạn nộp hồ sơ được xác định rõ ràng theo từng trường hợp, giúp tránh tình trạng gián đoạn trong quá trình công tác và bảo đảm tính chủ động của các đơn vị sử dụng Thẻ. Đặc biệt, việc quy định rõ trách nhiệm tiêu hủy Thẻ cũ bằng hình thức cắt chéo một nửa và lập biên bản báo cáo cho thấy sự siết chặt trong kiểm soát, phòng ngừa rủi ro Thẻ bị lợi dụng sau khi hết giá trị sử dụng và cũng cắt giảm, đơn giản hoá thủ tục thu hồi, tiêu huỷ Thẻ sau khi được cấp lại Thẻ mới.
Các quy định về thu hồi và tạm đình chỉ sử dụng Thẻ cũng được sửa đổi theo hướng chi tiết, chặt chẽ và phù hợp hơn với Pháp lệnh Quản lý thị trường. Quy trình thu hồi Thẻ được mô tả rõ ràng từ thời điểm phát sinh căn cứ thu hồi đến thời hạn lập hồ sơ, trách nhiệm của người đứng đầu đơn vị và cơ quan có thẩm quyền. Bên cạnh đó, Thông tư đã bổ sung cơ chế xử lý đối với trường hợp đối tượng bị thu hồi hoặc tạm đình chỉ là người đứng đầu hoặc cấp phó của người đứng đầu Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước, theo đó thẩm quyền xem xét thuộc Bộ trưởng Bộ Công Thương.
Một điểm mới khác tại Thông tư số 45/2025/TT-BCT là sửa đổi, bổ sung quy định tại Điều 9 của Thông tư số 33/2018/TT-BCT về trách nhiệm thi hành. Theo đó, bổ sung trách nhiệm của Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trong theo dõi, giám sát, kiểm tra Chi cục Quản lý thị trường trực thuộc trong việc thực hiện công tác quản lý sử dụng Thẻ của công chức Quản lý thị trường thuộc đơn vị mình quản lý theo quy định của pháp luật. Nếu như Thông tư số 33/2018/TT-BCT chỉ quy định trách nhiệm chủ yếu là của người đứng đầu cơ quan quản lý thị trường các cấp thì Thông tư số 45/2025/TT-BCT đã bổ sung cả trách nhiệm của Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trong công tác này nhằm phù hợp với mô hình tổ chức, trách nhiệm quản lý của Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương đối với lực lượng Quản lý thị trường tại địa phương và phù hợp với nguyên tắc “địa phương quyết” tại Luật Tổ chức Chính quyền địa phương năm 2025.
Bên cạnh những nội dung đổi mới về mẫu Thẻ, thủ tục cấp đổi và quản lý Thẻ Kiểm tra thị trường, Thông tư số 45/2025/TT-BCT còn bổ sung một quy định mang tính chuyển tiếp quan trọng, đảm bảo quá trình áp dụng pháp luật không bị gián đoạn. Theo đó, các Thẻ Kiểm tra thị trường đã được cấp cho công chức Quản lý thị trường trước ngày Thông tư có hiệu lực và vẫn còn thời hạn sử dụng sẽ được tiếp tục dùng cho đến hết ngày 31 tháng 12 năm 2025. Trường hợp Thẻ cũ hết hạn trước mốc thời gian này thì thời hạn sử dụng được xác định theo đúng thời hạn ghi trên Thẻ. Việc ấn định mốc thời gian cuối cùng là ngày 31 tháng 12 năm 2025 cũng đặt ra lộ trình rõ ràng cho các đơn vị trong toàn ngành chuẩn bị triển khai cấp đổi Thẻ mới theo mẫu và quy trình thống nhất. Mặt khác, quy định này giúp bảo đảm rằng từ năm 2026 trở đi, toàn bộ lực lượng sẽ sử dụng Thẻ theo thiết kế mới, đáp ứng yêu cầu nhận diện, nâng cao tính chuyên nghiệp và minh bạch trong thi hành công vụ. Đặc biệt, việc cho phép tiếp tục sử dụng Thẻ cũ trong một khoảng thời gian xác định giúp lực lượng Quản lý thị trường duy trì hoạt động kiểm tra, kiểm soát thị trường liên tục, không phát sinh “khoảng trống pháp lý” hoặc gián đoạn trong công tác chuyên môn.
Thông tư 45/2025/TT-BCT không chỉ là sửa đổi, bổ sung mang tính kỹ thuật để phù hợp với mô hình tổ chức mới của lực lượng Quản lý thị trường, mà còn hoàn thiện cơ chế quản lý Thẻ kiểm tra thị trường, đáp ứng yêu cầu thực tiễn của lực lượng Quản lý thị trường trong bối cảnh mới. Những điều chỉnh này giúp nâng cao tính minh bạch, chuẩn hóa và hiệu quả sử dụng Thẻ trong hoạt động công vụ; đồng thời tăng cường trách nhiệm của các cấp quản lý và hạn chế rủi ro phát sinh trong quá trình sử dụng Thẻ.