Trong bối cảnh cả nước đang quyết liệt triển khai Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới, việc nâng cao chất lượng công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát và tổ chức thi hành pháp luật ngày càng trở thành yêu cầu cấp thiết đối với các địa phương. Đây không chỉ là nhiệm vụ nhằm bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật mà còn là giải pháp quan trọng để hoàn thiện thể chế, tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Xuất phát từ yêu cầu đó, ngày 10/6/2026, Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh Thái Nguyên và Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên đã ký kết Quy chế phối hợp trong công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và giám sát văn bản quy phạm pháp luật. Việc ban hành Quy chế là bước cụ thể hóa các chủ trương, định hướng về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật; đồng thời thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan tham mưu của Hội đồng nhân dân tỉnh và cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh trong quá trình xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật địa phương.

Theo Quy chế, việc phối hợp được thực hiện trên nguyên tắc bảo đảm tuân thủ quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mỗi cơ quan; bảo đảm tính chủ động, thường xuyên, kịp thời, hiệu quả, khách quan và trách nhiệm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ. Nội dung phối hợp được triển khai toàn diện, xuyên suốt từ khâu đăng ký xây dựng nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh, xây dựng và hoàn thiện dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, đến công tác kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và giám sát văn bản sau khi được ban hành.

Một trong những điểm nổi bật của Quy chế là thiết lập cơ chế phối hợp ngay từ giai đoạn đề xuất chính sách và đăng ký xây dựng nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh. Theo đó, Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh và Sở Tư pháp tăng cường trao đổi thông tin, cung cấp tài liệu, tham vấn ý kiến đối với các đề nghị xây dựng nghị quyết, đặc biệt là các nghị quyết có nội dung phức tạp, liên quan đến nhiều ngành, lĩnh vực hoặc được đề nghị xây dựng theo trình tự, thủ tục rút gọn. Việc phối hợp từ sớm giúp nâng cao chất lượng chính sách, bảo đảm tính khả thi và tính thống nhất của các quy định trước khi trình cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Quy chế cũng quy định rõ trách nhiệm phối hợp giữa hai cơ quan trong quá trình xây dựng, thẩm định, thẩm tra các dự thảo nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh và các quyết định của Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh. Thông qua việc tham gia các hội nghị lấy ý kiến, cuộc họp thẩm định, thẩm tra, khảo sát và giải trình, hai cơ quan có điều kiện trao đổi, làm rõ các vấn đề còn có ý kiến khác nhau, góp phần bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất của dự thảo văn bản với hệ thống pháp luật, đồng thời nâng cao chất lượng văn bản trước khi ban hành.

Với chức năng là cơ quan của Hội đồng nhân dân tỉnh thực hiện nhiệm vụ thẩm tra và giám sát trong lĩnh vực pháp chế, Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh giữ vai trò quan trọng trong việc nghiên cứu, phản biện, thẩm tra các dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, tham gia giám sát việc xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Sự phối hợp chặt chẽ giữa Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh với Sở Tư pháp góp phần bảo đảm các chính sách được ban hành vừa đúng quy định pháp luật, vừa đáp ứng yêu cầu thực tiễn của địa phương.

Đặc biệt, Quy chế dành nhiều nội dung quan trọng cho công tác rà soát, tổng rà soát và hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa thiết thực nhằm kịp thời phát hiện những quy định chồng chéo, mâu thuẫn, hết hiệu lực hoặc không còn phù hợp với thực tiễn để kiến nghị sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc bãi bỏ theo quy định. Việc phối hợp thực hiện rà soát, hệ thống hóa văn bản không chỉ góp phần bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ quan, tổ chức và người dân trong quá trình tra cứu, áp dụng pháp luật.

Đáng chú ý, Quy chế đã thiết lập cơ chế phối hợp trong việc rà soát, lập, kiểm tra, đối chiếu và cập nhật danh mục đầy đủ các văn bản quy phạm pháp luật của tỉnh còn hiệu lực thi hành. Theo đó, danh mục văn bản còn hiệu lực được rà soát, cập nhật thường xuyên và gửi đến các cơ quan có liên quan theo quy định. Đây là giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm tính chính xác, đầy đủ của hệ thống văn bản hiện hành, hỗ trợ hiệu quả cho hoạt động quản lý nhà nước, tổ chức thi hành pháp luật ở địa phương, đồng thời hạn chế tình trạng áp dụng văn bản đã hết hiệu lực hoặc không còn phù hợp trong thực tiễn.

Trong cơ chế phối hợp được thiết lập theo Quy chế, Sở Tư pháp là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân tỉnh, có trách nhiệm tham mưu, giúp Ủy ban nhân dân tỉnh thực hiện công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và tổ chức thi hành văn bản quy phạm pháp luật theo quy định. Sở Tư pháp chủ trì hoặc tham gia nhiều nhiệm vụ quan trọng như tổng hợp, rà soát, tham mưu xây dựng danh mục văn bản quy định chi tiết; hướng dẫn, đôn đốc các cơ quan, đơn vị thực hiện rà soát, tổng rà soát và hệ thống hóa văn bản; tổng hợp kết quả rà soát, tham mưu xử lý các khó khăn, vướng mắc phát sinh; theo dõi việc xử lý văn bản sau rà soát và tham mưu công bố danh mục văn bản hết hiệu lực hoặc ngưng hiệu lực theo quy định.

Bên cạnh đó, Sở Tư pháp còn là đầu mối giúp Ủy ban nhân dân tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh thực hiện công tác kiểm tra, tự kiểm tra văn bản quy phạm pháp luật; kịp thời phát hiện, kiến nghị xử lý hoặc tham mưu xử lý đối với những văn bản có nội dung trái pháp luật, mâu thuẫn, chồng chéo hoặc không còn phù hợp với tình hình thực tiễn. Đồng thời, Sở Tư pháp có trách nhiệm tổ chức tập huấn, hướng dẫn nghiệp vụ, cung cấp thông tin, tài liệu phục vụ hoạt động giám sát của Hội đồng nhân dân tỉnh và Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh, qua đó góp phần nâng cao chất lượng công tác xây dựng và thi hành pháp luật trên địa bàn tỉnh.

Ngoài ra, Quy chế còn tạo cơ sở để tăng cường phối hợp trong hoạt động giám sát văn bản quy phạm pháp luật. Thông qua việc chia sẻ thông tin, kết quả kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa văn bản và tham gia các đoàn giám sát khi cần thiết, Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh và Sở Tư pháp sẽ phối hợp chặt chẽ hơn trong việc theo dõi, đánh giá chất lượng văn bản quy phạm pháp luật, kịp thời kiến nghị xử lý những bất cập phát sinh trong quá trình thực hiện.

Việc ký kết và triển khai thực hiện Quy chế phối hợp giữa Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh và Sở Tư pháp không chỉ góp phần nâng cao chất lượng công tác xây dựng, kiểm tra, rà soát, hệ thống hóa và giám sát văn bản quy phạm pháp luật trên địa bàn tỉnh mà còn thể hiện quyết tâm của các cơ quan trong việc thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật. Qua đó, tiếp tục hoàn thiện thể chế, bảo đảm hệ thống pháp luật địa phương ngày càng đồng bộ, thống nhất, khả thi, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa trong giai đoạn mới.