Thực hiện Công văn số 5949/BTP-TCCB ngày 04/8/2026 của Bộ Tư pháp về rà soát, cập nhật đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch; khảo sát nhu cầu đào tạo, bồi dưỡng và góp ý Chương trình bồi dưỡng nghiệp vụ, Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên đã triển khai rà soát, đánh giá thực trạng đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch trên địa bàn, đồng thời đề xuất kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng trong thời gian tới.

Đội ngũ cơ bản đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ

Theo kết quả rà soát, tại Sở Tư pháp hiện có 03 công chức thực hiện công tác hộ tịch, gồm 01 lãnh đạo Sở phụ trách, 01 lãnh đạo phòng và 01 chuyên viên. Tại UBND các xã, phường trên địa bàn tỉnh có 189 công chức được phân công thực hiện công tác hộ tịch, trong đó có công chức kiêm nhiệm các nhiệm vụ khác.

Sau khi triển khai mô hình chính quyền địa phương 02 cấp, công tác bố trí, phân công đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch tại Sở Tư pháp và UBND các xã, phường được quan tâm thực hiện, cơ bản bảo đảm việc tiếp nhận, giải quyết yêu cầu đăng ký hộ tịch của người dân. Đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch tại Sở Tư pháp cơ bản đáp ứng yêu cầu về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ; được bố trí phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, có tinh thần chủ động, trách nhiệm trong tham mưu quản lý nhà nước về hộ tịch, hướng dẫn, kiểm tra nghiệp vụ đăng ký, quản lý hộ tịch tại cấp xã và xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tiễn. Đối với công chức thực hiện công tác hộ tịch tại UBND cấp xã, đa số có trình độ đại học, cơ bản đáp ứng yêu cầu chuyên ngành theo vị trí việc làm, có kinh nghiệm thực tiễn và khả năng ứng dụng công nghệ thông tin, sử dụng hệ thống thông tin, phần mềm nghiệp vụ phục vụ đăng ký, quản lý hộ tịch.

Một số hạn chế cần được khắc phục

Bên cạnh những kết quả đạt được, Sở Tư pháp nhận định chất lượng và cơ cấu đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch giữa các xã, phường chưa đồng đều. Một số công chức mới được phân công thực hiện nhiệm vụ hộ tịch còn hạn chế về kinh nghiệm thực tiễn, nhất là trong xử lý các hồ sơ có yếu tố nước ngoài hoặc hồ sơ có yếu tố lịch sử cần rà soát, xác minh. Khả năng khai thác, sử dụng một số chức năng, quy trình trên hệ thống, phần mềm đăng ký và quản lý hộ tịch của một bộ phận công chức cũng cần tiếp tục được nâng cao.

Những hạn chế trên xuất phát từ yêu cầu nhiệm vụ ngày càng tăng khi cấp xã được phân cấp, phân quyền thực hiện thêm nhiều nhiệm vụ trước đây thuộc thẩm quyền cấp huyện, trong khi số lượng công chức thực hiện công tác tư pháp, hộ tịch tại một số địa phương chưa được bổ sung tương ứng. Bên cạnh đó, việc sắp xếp, điều chuyển, bố trí lại nhân sự sau khi vận hành mô hình chính quyền địa phương 02 cấp cũng dẫn đến sự thay đổi vị trí công tác của một số công chức.

Trên cơ sở kết quả rà soát, Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên dự kiến tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cho 100% công chức thực hiện công tác hộ tịch tại Sở Tư pháp và UBND cấp xã. Thời gian thực hiện dự kiến từ quý III, quý IV năm 2026 và tiếp tục trong các năm tiếp theo.

Hình thức đào tạo, bồi dưỡng gồm tổ chức trực tiếp tại tỉnh Thái Nguyên và kết hợp trực tiếp với trực tuyến thông qua nền tảng đào tạo của Bộ Tư pháp. Bộ Tư pháp và Sở Tư pháp là đơn vị chủ trì, UBND cấp xã và các cơ quan, đơn vị liên quan phối hợp thực hiện.

Nội dung đào tạo, bồi dưỡng tập trung vào nghiệp vụ hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch; kiến thức chuyên môn chuyên ngành đối với công chức cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu về chuyên môn, nghiệp vụ của vị trí việc làm mới được bố trí khi vận hành chính quyền địa phương 02 cấp; đồng thời chú trọng kiến thức, kỹ năng theo vị trí việc làm, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kỹ năng số và công nghệ số.

Kiến nghị Bộ Tư pháp tăng cường bồi dưỡng nghiệp vụ hộ tịch

Để bảo đảm đội ngũ công chức thực hiện công tác hộ tịch đáp ứng tiêu chuẩn theo quy định của Luật Hộ tịch năm 2026, Sở Tư pháp tỉnh Thái Nguyên đề nghị Bộ Tư pháp tổ chức các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ hộ tịch theo hình thức trực tuyến hoặc kết hợp trực tuyến với trực tiếp. Trong đó, Sở Tư pháp đề nghị ưu tiên công chức tư pháp được giao thực hiện nhiệm vụ đăng ký, quản lý hộ tịch nhưng chưa được bồi dưỡng nghiệp vụ, tạo điều kiện để đội ngũ này hoàn thành chương trình bồi dưỡng, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn nghiệp vụ theo quy định.

Sở Tư pháp cũng kiến nghị Bộ Tư pháp kịp thời ban hành đầy đủ, đồng bộ các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Hộ tịch năm 2026, qua đó tạo cơ sở pháp lý thống nhất để các địa phương tổ chức triển khai thực hiện.

Việc rà soát, đánh giá thực trạng và xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng là cơ sở quan trọng để tiếp tục kiện toàn đội ngũ thực hiện công tác hộ tịch, nâng cao chất lượng chuyên môn, nghiệp vụ, kỹ năng số và khả năng xử lý các tình huống phát sinh, góp phần bảo đảm công tác đăng ký, quản lý hộ tịch được thực hiện thống nhất, hiệu quả, đáp ứng tốt hơn yêu cầu phục vụ người dân, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh./.